تقریبا 6 سال قبل، اتحادیه اروپا دسترسی ناوگان هوایی فرسوده ایران به آسمان خود را به شدت محدود کرد. اما مقامات این اتحادیه در بروکسل می گویند، اکنون که با لغو تحریم ها تهران اجازه یافته هواپیماهای جدید و قطعات یدکی خریداری کند، خود را برای لغو بخشی از این محدودیت ها آماده می کنند.

مقامات اروپایی گفتند، این پیشنهاد در جریان سفر هیئتی از کمیسیون اروپا به تهران در این هفته ارائه خواهد شد. این بخشی از تلاش گسترده اروپا برای احیای روابط اقتصادی خود با تهران است. اتحادیه اروپا زمانی بزرگترین شریک تجاری ایران به شمار می رفت.

این هفته رسانه های ایرانی از سفر نمایندگان شرکت بوئینگ به تهران برای فروش احتمالی هواپیماهای 737، 787 و 777 به ایران خبر دادند. شرکت ایرباس، رقیب شرکت بوئینگ هم در ماه ژانویه قراردادای 27 میلیارد دلاری برای فروش جت های جدید به ایران منعقد کرده است.

اتحادیه اروپا در سال 2010 به دلیل نگرانی های ایمنی پرواز، پرواز اکثر هواپیماهای شرکت ایران ایر بر فراز کشورهای این اتحادیه را ممنوع کرد. ناوگان ایران ایر با عمر متوسط بیش از 26 سال، یکی از سالخورده ترین ناوگان های هواپیمایی جهان است.

ویولتا بولک، کمیسیونر حمل و نقل اتحادیه اروپا قبل از سفر به تهران در مصاحبه ای اعلام کرد که لغو تحریم ها علیه ایران ایر «یک اولویت» برای بروکسل بود. زیرا اتحادیه اروپا نیز علاقمند به گسترش دسترسی ایرلاین های اروپایی به اقتصاد 400 میلیارد دلاری ایران است.

خانم بولک خوش بینی محتاطانه ای را نسبت به این مسئله ابراز داشت که بازرسی های اتحادیه اروپا در زمینه عملیات تعمیرات ایرلاین ها که قرار است ماه آینده آغاز شود، راه را برای افزایش ارتباطات هوایی بین ایران و اروپا هموار سازد.

«ما باید این ارتباطات را مجددا برقرار سازیم... ما باید مجددا اعتماد متقابل را برقرار سازیم.»

علیرغم تحریم ها، ایران ایر با 12 هواپیما پروازهای خود به 12 شهر اروپایی را ادامه داده است. همه این هواپیماها ایرباس های ای 300 و ای 310 قدیمی ای بودند که توانستند از بازرسی های ایمنی اتحادیه اروپا عبور کنند. شرکت ماهان ایر، دیگر ایرلاین ایرانی اخیرا ناوگان خود را با ایرباس های جدید نوسازی کرده و بدون محدودیت های ایمنی پروازهایی را به چند شهر اروپایی از جمله پرواز مستقیم از تهران به آتن، میلان و مونیخ انجام می دهد.

خانم بولک حمل و نقل هوایی را یک «تسهیل کننده کلیدی» برای رشد اقتصادی برشمرد و تصریح کرد که موافقتنامه های خدمات هوایی ای که اتحادیه اروپا در سال های اخیر با کشورهای مختلف در غرب بالکان، خاورمیانه و شمال آفریقا منعقد کرده، تاثیر قابل توجهی در توسعه حمل و نقل هوایی بین این مناطق و اروپا داشته است.

«هر مقصد جدید، پتانسیل جدیدی برای توسعه تجارت ایجاد می کند.»

اما لغو احتمالی محدودیت های هوایی اروپا علیه ایران در مقطع زمانی حساسی انجام می گیرد. دولت آمریکا شرکت های ایران ایر و ماهان ایر را متهم کرده که هواپیماهای خود را برای حمل سلاح و جنگجو به سوریه در اختیار سپاه پاسداران انقلاب اسلامی قرار داده و تحریم های تسلیحاتی سازمان ملل را نقش کرده است.

خانم بولک ضمن اذعان به نگرانی های آمریکا در این زمینه از اظهار نظر بیشتر قبل از سفر مقامات اروپایی به تهران خودداری کرد.

«من ابدا انتظار ندارم که گام های آسانی برداشته شود.» وی تاکید کرد که همکاری های اروپا با ایران در زمینه هوانوردی همواره متمرکز بر مسائل ایمنی بوده و نه نگرانی های سیاسی. «در حمل و نقل هوایی، ایمنی از بالاترین اولویت برخوردار است.»