بر اساس آخرین نسخه گزارش ودافون، بیشترین توجه دنیا در حوزه ICT به سمت مقوله جدیدی با عنوان اینترنت اشیا جذب شده به گونه‌ای که بودجه صرف شده برای این بخش به رقمی معادل 24 درصد کل بودجه IT رسیده است.

بر این اساس بخش قابل توجهی از مسئولان شرکت‌های فعال در این بخش معتقدند اینترنت اشیا یا همان IOT برای همیشه سبک زندگی افراد را تغییر خواهد داد و ظرف دو سال آینده بحث‌هایی مانند هوش شبکه اهمیتی بسیار خواهد یافت. بدین ترتیب به استناد گفته‌های فعالان این عرصه، سال 2016 میلادی را می‌توان سال ورود اینترنت اشیا به رودخانه مواج IT دانست.

بر اساس تعاریف موجود اینترنت اشیا یا چیزنت به طور کلی اشاره دارد به بسیاری از اشیا و وسایل محیط پیرامون که به شبکه اینترنت متصل شده‌اند تا بتوان با استفاده از اپلیکیشن‌های موجود در تلفن‌های همراه مدیریت شوند.

به زبان ساده‌تر اینترنت اشیا ارتباط سنسورها و دستگاه‌های مختلف با شبکه‌ای است که از طریق آن می‌توانند با یکدیگر و کاربرانشان تعامل کنند. این مفهوم می‌تواند به سادگی ارتباط گوشی هوشمند با یک دستگاه تلویزیون را برقرار کند یا با پیچیدگی‌های نظارت بر موضوعاتی مانند زیرساخت‌های شهری و ترافیک مربوط شود.

به هر صورت با ورود IT به حوزه اینترنت اشیا ممکن است از ماشین لباسشویی و یخچال گرفته تا پوشاک و بسیاری از دستگاه‌هایی که اطراف ما را در بر گرفته‌اند، شرایط متفاوتی تجربه شود.

به عنوان مثال حتی ممکن است با بهره‌گیری از این فناوری شرایطی فراهم شود که یخچال فرد قادر باشد نیازهای غذایی خانه را به نزدیک‌ترین سوپرمارکت اعلام کند.

اما در حوزه پیشرفت اینترنت اشیا در ایران طی این مدت کارگروهی تشکیل شده تا به بررسی زمینه‌های رشد و گسترش اینترنت اشیا در ایران بپردازد.

مهدی روحانی‌نژاد -دبیر فروم اینترنت اشیا در ایران - در آستانه برگزاری دومین کنفرانس و نمایشگاه تخصصی اینترنت اشیا، به ارائه توضیحاتی درباره وضعیت این تکنولوژی در ایران پرداخت و اظهار امیدواری کرد: در آستانه یک سالگی فعالیت این نهاد از پیش‌نویس طرح جامع اینترنت اشیا با تمرکز بر افق پنج سال آتی رونمایی شود.

وی با اشاره به اینکه از سال 1394 این فروم شکل گرفته و با حدود 20 شرکت فعال در حوزه‌های مربوطه ارتباطاتی را برقرار کرده‌، توضیح داد: نکته قابل توجه آنکه علاوه بر شرکت‌های فعال در حوزه ICT بخش‌های متنوع دیگری نیز هستند که می‌توانند فناوری IOT را مورد استفاده قرار دهند.

به عنوان مثال اکنون در مجموعه‌هایی مانند شرکت ملی گاز یا شرکت ملی نفت این مسئله در دست پیگیری قرار دارد و تلاش‌هایی برای ارائه کنتورهای هوشمند در جریان است.

او همچنین اظهار کرد: در همین حوزه کنترهای هوشمند اگر عملکرد موفقی وجود داشته باشد و کنتورهای آب، برق و گاز هوشمند شوند، می‌توان بازاری با ارزش حدود 10 هزار میلیارد تومان را مدنظر داشت. البته باید توجه داشت که این طرح‌ها مربوط به یک حوزه می‌شود و اینترنت اشیا این قابلیت را دارد که در بخش‌هایی به مراتب گسترده‌تر مورد بهره‌برداری قرار گیرد.

وی در عین حال اظهار کرد: اکنون بر اساس برآوردهای صورت گرفته پیش‌بینی ما آن است که طی 5 سال آینده در حوزه بازار، سهم اینترنت اشیا در ایران حدود 40 میلیارد دلار باشد.

روحانی‌نژاد در ادامه صحبت‌های خود به بحث قانونگذاری در حوزه اینترنت اشیا پرداخت و گفت: برخی بر این باورند که قانون‌گذاری در این حوزه خلاقیت را محدود می‌کند اما عده‌ای نیز اینگونه باور دارند که قانون‌گذاری در این بخش موجب می‌شود که شفافیت‌های لازم ایجاد شده و افراد از سرمایه‌گذاری در این حوزه دچار واهمه نشوند.

دبیر فروم اینترنت اشیا همچنین بر لزوم همکاری دستگاه‌های مختلف در زمینه گسترش IOT تاکید کرد و افزود: به عنوان مثال در مورد حادثه‌ای که در پلاسکو اتفاق افتاد بسیاری افراد این گونه عنوان کردند که با بهره‌گیری از اینترنت اشیا این امکان وجود داشت که عملکرد بهتری در این خصوص صورت گیرد. به عنوان مثال این شرایط امکان‌پذیر بود که به واسطه دستبندهای خاصی که به آتش‌نشان‌ها داده می‌شد پس از حادثه امکان ردیابی مکان آنها موجود باشد.

وی افزود: به هر صورت معمولا در مواجهه با تکنولوژی‌های جدید کمی کندی وجود دارد و حتی همین حالا در حوزه دولت الکترونیک برخی دستگاه‌ها همکاری‌های لازم را نداشته‌اند و طبیعی است در این شرایط بحث پرداخت اینترنت اشیا دشواری‌های خاص خود را خواهد داشت.

او در ادامه صحبت‌های خود به ذکر توضیحاتی درباره سرمایه‌گذاری‌های صورت گرفته در این بخش پرداخت و گفت: اگر بازاری 40 میلیارد دلاری برای اینترنت اشیا متصور شویم لازم است حداقل به اندازه یک‌چهارم این مبلغ سرمایه‌گذاری صورت گرفته باشد، اما تاکنون رقم سرمایه‌گذاری‌شده در این حوزه رقمی بسیار پایین بوده و آنچه در این خصوص دنبال می‌شود در حد طرح‌های آزمایشی است.

وی افزود: اکنون یکی از مشکلات پیشرفت این پروژه بحث بودجه است البته همان‌طور که اشاره شد دلایل دیگری مانند فقدان درک صحیح مدیران از مزایای IOT از عواملی است که در تاخیر به وجود آمده در این بخش نقشی پررنگ‌تر دارد.

روحانی‌نژاد همچنین اظهار کرد: نکته دیگر آنکه باید هماهنگی‌های لازم در این زمینه وجود داشته باشد تا دستگاه‌ها بتوانند برنامه زمان‌بندی بهتری را ارائه کنند اما اکنون از سوی یک دستگاهی در این حوزه برنامه‌ای ارائه نشده تا زمان‌بندی مشخصی وجود داشته باشد.

دبیر فروم اینترنت اشیا در پایان عنوان کرد: طبق برخی آمارهای ارائه شده از شورای شهر تهران این گونه عنوان شده که برای برخی پروژه‌های هوشمندسازی شهر تهران بودجه‌ای معادل 3000 میلیارد تومان در نظر گرفته شده و قرار بر آن است که این سرمایه‌گذاری طی مدت زمانی حدود سه تا پنج سال انجام شود اما هنوز این طرح در ابتدای راه است و تا زمان اجرایی شدن آن ممکن است اتفاقات متعددی رخ دهد.

 دومین کنفرانس و نمایشگاه تخصصی اینترنت اشیا ایران، 30 بهمن تا دوم اسفند ماه در دانشگاه صنعتی امیرکبیر برگزار می‌شود.