به گزارش ملت ایران، مؤسسه کریستیز شامگاه ۲۳ اکتبر(دوم آبان) سیزدهمین حراج خاورمیانه خود را در امارات تاورز(برج‌های دو قلوی شهر دوبی) برپا کرد. این مؤسسه در حالی حراج پاییزه خود را در این شهر برگزار کرد که شب قبل از آن، گالری اُپرا با ۱۴ شعبه در سراسر جهان اولین حراج خاورمیانه خود را با تمرکز بر آثار مدرن و معاصر در مرکز تجاری بین‌المللی دوبی(DIFC) رسماً افتتاح کرده بود. کریستیز همچون همیشه حراج خود را بر آثار ایرانی، عرب و ترک متمرکز کرد و البته باز هم به روال دوره قبل «محمود سعید» هنرمند فقید مصری رکورد دار شد. اپرا گالری اما، هنرمندان کشورهای مختلف از دوره ها و سبک‌های گوناگون را زیر سقف حراج خود گرد هم آورد.

بخش اول حراج کریستیز ساعت ۱۹ روز ۲۳ اکتبر با ارائه ۳۰ اثر از هنرمندان ایرانی، عرب و ترک در مکان همیشگی این حراج واقع در برج‌های دوقلوی امارات برپا شد تا این حراج در شب اول شاهد فروش ۹۶ درصدی آثار با رقم کلی ۶/۳ میلیون دلار باشد. «محمود سعید» با تابلوی ۸۷ در ۱۲۸ سانتی متری‌اش با عنوان «ماهیگیر» به رقم فروش ۸۱۸ هزار دلار دست یافت در حالی که برآورد اولیه آن، ۴۰۰ تا ۶۰۰ هزار دلار در نظر گرفته شده بود. اما سهراب سپهری نقاش بزرگ ایرانی حائز دومین رکورد این شب شد. آن هم با فروش ۲۶۶ هزار دلاری تابلوی ۹۷ در ۱۲۶ سانتی متری‌اش از مجموعه تنه درختان که ۲۰۰ تا ۲۵۰ هزار دلار قیمت گذاری شده بود. با وجود فاصله زیاد فروش تابلوی محمود سعید و سپهری، در شب اول مجموعاً هشت رکورد از ده رکورد برتر از آن آثار ایرانی بود. دو رکورد دیگر هم به واسطه فروش تابلوهای محمود سعید، عاید این حراج شد. هشت رکورد دیگر شب اول این حراج به این قرار است: تابلوی ۸N۶۱۹VT اثر فرهاد مشیری به مبلغ ۲۴۵ هزار دلار؛ تابلوی کوزه از مشیری ۲۳۰ هزار دلار؛ اثر بدون عنوان محمد احصایی ۱۸۸ هزار دلار؛ El Zar از محمود سعید ۱۸۲ هزار دلار؛ تابلوی «در» اثر شیرازه هوشیاری ۱۵۸ هزار دلار؛ کوه نور آسمان از مشیری ۱۴۶ هزار دلار؛ Epistrophy MT۱ از تیمو ناصری ۱۳۴ هزار دلار، و عشق از نصرالله افجه ای ۱۱۰ هزار دلار.

«مایکل جها» مدیر خاورمیانه موسسه حراج کریستیز و رئیس حراج ضمن اعلام رضایت از نتایج حراج شامگاه سه شنبه ۲۳ اکتبر این موسسه گفت: حراج کریستیز در شب نخست برپایی خود شاهد نتایج خیره کننده‌ای بود. باید بگویم مارکت هنر در دستان استادان خاورمیانه است و این هنرمندان علائق خریداران را به خود جذب کرده اند. نکته مهم در این جاست که ما در شب نخست حراج شاهد فروش نیمی از آثار بالاتر از high estimate بودیم.»

این حراج یک غایب بزرگ هم داشت: افشین پیرهاشمی. پیرهاشمی ۳۸ ساله که در دوره‌های قبل با کسب دو رکورد بزرگ نیم میلیون دلاری عنوان گران‌ترین هنرمند زیر ۴۰ سال خاورمیانه و شمال آفریقا را از آن خود کرده بود، به تازگی قراردادی را با گالری «ایام» منعقد کرده است. قراردادی که ماحصلش برپایی نمایشگاه‌هایی مهم در دوبی، ‌لندن و نیویورک خواهد بود. او قرار است در Art Dubai(نمایشگاه مهم سالانه شهر دوبی) و Art Abu Dhabi(نمایشگاه هنری ابوظبی) هم شرکت داشته باشد. همچنین قرار است پاییز سال آینده شعبه لندن گالری «ایام» با نمایشگاهی از این هنرمند برنده جایزه متفاوت دوسالانه پکن افتتاح شود.

اما چند قدم آن طرف‌تر از امارات تاورز، هتل «ریتز کارلتون» در مجموعه DIFC که محل تجمع گالری‌های دوبی است؛ میزبان اولین حراج خاورمیانه اپرا گالری بود. تفاوت این حراج با حراج کریستیز - صرف نظر از قدمت و سابقه موسسه کریستیز - عدم طبقه بندی هنرمندان کشورهای مختلف بود. از این رو در این حراج هم آثار کلود مونه، آگوست رنوار، پابلو پیکاسو، سالوادور دالی، کیس وان دونگن، فرناندو بوترو، آرمان، آنیش کاپور و دیمین هرست عرضه شد و هم آثار سهراب سپهری، پرویز تناولی، صادق تبریزی، حسین کاظمی، بهجت صدر، محمد احصایی، کوروش شیشه گران، فرهاد مشیری، سیراک ملکونیان، جعفر روحبخش و دیگران. آثار ایرانی این حراج که با همکاری بنیاد فرانسوی «میلو» برگزار شد، با کارشناسی «ویدا زعیم» و «لیلا وارسته» ارائه شده بود، ضمن این که ویدا زعیم گرداندن بخشی از مراسم حراج را در کنار ژیل دیانا مدیر مجموعه اپرا بر عهده داشت.

اما رکورد حراج اپرا را، تابلوی Odalisque couchee از کیس وان دونگن نقاش نامدار هلندی(۱۹۶۸-۱۸۷۷) رقم زد. این تابلوی ۵۳ در ۶۹ سانتی متری، موفق به فروش۳/۳ میلیون دلاری شد، ضمن این که تابلویی دیگر از او به مبلغ تقریبی ۸۰۰ هزار دلار به فروش رفت. تابلویی از پیر آگوست رنوار نقاش نامدار فرانسوی به مبلغ

۸/۱ میلیون دلار فروخته شد. در میان هنرمندان ایرانی، فرهاد مشیری بالاترین رقم فروش را به مبلغ ۱۸۷ هزار دلار نصیب هنر ایران کرد. اثری دیگر این هنرمند ۵۵ هزار دلار فروخته شد. همچنین هیچ‌های قرمز فایبرگلاس پرویز تناولی ۴۲ هزار دلار؛ تابلوی نقاشی‌خط افجه‌ای ۳۰ هزار و تابلوی دیگری از کوروش شیشه گران هم ۳۰ هزار دلار فروخته شد.

ویدا زعیم کارشناس هنر ایران در موسسه حراج اپرا که به مدت هفت سال است در زمینه مارکت هنر ایران فعال است، درباره رویکرد این حراج در ارائه آثار ایرانی در کنار آثار مدرن و معاصر جهان، گفت: تا پیش از این آثار ایرانی معمولاً در کنار هنر عرب، ترک و هند ارائه می‌شد این بار سعی کردیم با قرار دادن نمونه‌های مهمی از هنر مدرن اروپا و هنر معاصر در کنار هنر ایران مجموعه‌داران بین‌المللی را با گوشه‌هایی از هنر امروز ایران آشنا کنیم. ما بر خلاف روال مرسوم حراج‌های منطقه، هنر ایران را صرفاً در کنار هنر عرب و ترک قرار ندادیم. در واقع می‌خواستیم مجموعه داران بیشتری را به هنر ایران جذب کنیم.

به گفته زعیم، در حراج شامگاه ۲۲ اکتبر اپرا، ۲۲ درصد آثار را فرانسوی‌ها خریدند. همچنین ۲۰ درصد دیگر از خریداران جُزء مجموعه‌داران بین المللی بودند. لیلا وارسته دیگر کارشناس حراج اپرا هم در گفت‌و گویی تلفنی از پاریس در مورد نتایج حراج گفت: ویژگی مهم این حراج آن است که می‌تواند به رونق سایر حراج ها که هم اکنون در منطقه برپا می شود، کمک کند. به جهت ارقام امیدوارکننده فروش ما در صدد هستیم بهار سال آینده دومین حراج اپرا را در دوبی برگزار کنیم.

ایده حراج اپرا به شکل رویدادهای متوالی از طرف ژیل دیانا مدیر مجموعه اپرا پیشنهاد شده و با اجرا در ۱۴ شعبه این گالری در سه قاره ادامه پیدا خواهد کرد.

فارس